MARTUA DI BAGASAN TUHAN I (HIDUP BERBAHAGIA DI DALAM TUHAN)
Mateus 5: 1-12
Horas ma di hita. Selamat Ari Minggu Septuagesima (1 Pebruari 2026). Septuagesima marlapatan, pitupulu ari andorang so ari haheheon ni Tuhan Jesus. Marhite minggu on nunga diarahon hita paihutihut pangulaon ni Jesus di portibion, laho manghophop jolma pardosa, na manàon na porsuk di tano on, sahat ro di na mate tarsilang. Alai dihamonanghon do hamatean i, ai hehe do Ibana di ari patoluhon. Jadi di bagasan na pitupulu ari manang sàmpulu minggu on diarahon pingkiran dohot rohanta laho paihuthut sude panaonon ni Jesus i, ro di angka pangajarionna na patoguhon haporeaonta laho mananda Jesus dohot mangantusi ulaon-Na i. Las ma rohanta laho marsomba tu Tuhanta, mamuji pasangaphon goar'Na, huhut tumangihon hata-Na sihangoluhononta. Disoarahon hata ni Tuhanta do tu hita sadarion na dienet sian buku Evangelium Mateus 5: 1-12, taringot tu na martua di bagasan Tuhan i. Dipatorang marhite Jamita Dolok on, ise do na martua, jala aha do hatuaon i. Sude do halak manghasiholi asa gabe halak na martua ibana di ngoluna ditàno on, di bagasan pangantusion dapotan hasonangan marhite pasupasu na singkop. Isarana halak Batak mangantusi ngolu na martua i ma, marhite na tarpasupasu di hagabeon, hamoraon dohot hasangapon. Hagabeon, i ma torop pinomparna, jala hamoraon, i ma na godang artana. Hasangapon, i ma na dihormati halak ibana, ditongatonga ni masyarakat. Alai turpuk on mangajarhon tu hita, ndang hatuaon na songon na nidok ni Tuhanta i, alai hatuaon i na tongtong mangolu di bagasan Tuhan i do. Somal do didok turpukta on, hatuaon na ualu i, alai adong do sia pandohan martua di turpuk on. Sian sudena i dapot hita ma angka ise do halak na martua mangihuthon Tuhanta i.
1. Angka na pasahathon ngoluna hibul tu Tuhan i. Na manghilala ndang adong manang aha sipangasahononna di ngoluna. I ma angka na pogos tondi, na marsak roha, na lambok roha dohot na mauas male mida hatigoran. Na pogos tondi ( di terjemahan hata Indonesia: miskin di hadapan Allah), marlapatan na serep roha, manghilala ndang adong haburjuon, manang hadaulatonna sipangasahononna di adopan ni Tuhan i. On suharsuhar ni pangajarion ni angka guru agana (rabi) ni Jahudi, na mandok" martua ma na mamora tondina ai nasida ma na dapotan inganan di Paradaiso". Isara ni na manimpan uang di Bank, nasida manimpan saldo ni angka parulaon na denggan na hombar tu aturan ni parugamoon Jahudi. Gabe ala ni saldona i, marhak ma nasida marnampunahon surgo i. Ndang songon i anggo pangajarion ni Jesus, halak na manghilala na mansai pogos do tondina di angka pangulaon na denggan. Na manghilala na so tarbahensa mangula manang aha na denggan anggo sian dirina. Alai halak na songon i do didok Jesus panean di harajaon banuaginjang i. Dungi na paduahon didok Jesus na martua, i ma na marsak roha, ai siapulon do nasida. Angka na marsak roha, i ma angka na mamgarsakhon dosana dohot hadangolonna ala ni dosana, dohot angka dosa ni jolma na humaliangsa, na so parduli di Tuhan i. Martua nasida, ai tu halak na songon on do Jesus ro mamboan barita na uli, haluaon dohot apulapul.
Dungi halak na martua muse didok Jesus, i ma na lambok roha. I ma angka sai lambok rohana maradophon saluhut halak, nang pe hona sosak, hona leaan, hona rupa sian angka na gogo jala na marhuaso di portibion. Mangihuthon pangajarion ni portibion, angka na boi mangulahon kekerasan, na so parduli di angka na gale, i do na manguasai tanoon. Alai pangajarion ni Jesus, angka halak na lambok roha do na manean tanoon. Dungi halak na martua na mangihut i ma na mauas male mida hatigoran. Di portibion, tabereng do huaso ni angka na mangulahon hajahaton, hageduhon dohot angka na so uhum. Angka halak na songon i do na martua mangihuthon pamerengan ni portibion. Alai pangajarion ni Jesus asing do sian i. Di tongatonga ni halumlamon ni portibion, adong do na sai manghirim papataron ni Debata hasintongan dohot hatigoran-Na. Angka halak na songon i do na martua, ai bosur ma tondi nasida marhite haroro ni Jesus.
2. Na mambahen na denggan tu angka donganna jolma, i ma angka parasi toha, parroha na ias dohot sibahen dame. Parasi roha, i ma parholong ni roha tu donganna, isara na rade mangurupi angka na di bagasan hasusaan. Alai ndada diparetonghon i songon haburjuon manang hadenggannonna diadopan ni Debata. Halak na songon i umbahen didok na martua, ai siasian ni Debata do nasida. Memang molo tahirim asi ni roha ni Debata, ingkon gabe parasi roha do hita tu dongan jolma. Angkup ni didok Jesus, martua ma parroha na ias, ai idaon nasida do Debata. Ndang mungkin tandaon ni parroha na hodar Debata, ingkon parroha na ias do boi marnida Debata. Jala ndang mungkin hita mamangke mata pardagingon marnida Debata, ingkon mata partondion do i ma rohanta i. Ala ni ingkon sai ias do rohanta, dao sian parrohaon na jahat dohot hageduhon. Godang do halak Kristen di tingkion manganggap boi marnida Debata marhite na mangihuthon ritusritus manang upacara-upacara agama, hape ramun do rohana. Onding do Debata sian halak na songon on. Par psalmen i pe di Padan na Robi, songon i do diajarhon. Isara di Psalmrn 24: 3-4, didok: "Ise do na jadi nangkok tu dolok ni Jahowa? Jala ise do na hum jongjong sogot di hajongjongan ni habadiaonna i?
Halak partangan na lidang dohot na ias roha, parroha na so paihuthon na so hasea, jala na so olo margana laho mangansi." Ala ni asa boi taida Debata di tingki ro hita marsomba tu bagas joro ni Debata, ingkon ias do rohanta, dao sian ansiansi, dao sian hosom dohot late ni roha, ro di sude angka na mangaramuni rohanta. Angkup ni didok Jesus, halak na martua, i ma sibahen dame, ai goaron do nasida anak ni Debata. Di tongatonga ni portibion na godang pargulutan, parsalisian, partontangan, parbadaan, alai angka anak ni Debata sai marusaha do mambahen dame. Ala ni i do angka sibahen dame di portibion targoar do i angka anak ni Debata. Ndada portibion na manggoari nasida anak ni Debata, alai Tuhan i sandiri do.
3. Angka na rade manaon na porsuk dohot haleaon ala ni hatigoran dohot ala ni Tuhan i. Diboto Jesus do torop do halak na so mangihuthon patik dohot uhum ni Debata, gabe dihasogohon halak i angka na pangoloi di Tuhan i. Molo adong dua horong ni jolma di portibion na masialoan, na sada pihak manghalomohon haroro ni harajaon ni Debata, jala pihak na asing ndang manghalomohon harajaon ni Debata, manang na unduk jala porsea tu Kristus dohot na so porsea tu Kristus, manang beha ndang boi so tubu paraloan, manang penindasan sian na so porsea tu na porsea di Kristus. Masa pangalelean dohot pangaleaion sian na so porsea tu na porsea. Ndang ditabunihon Jesus na ingkon masa na songon i, jala na ingkon masa tu mangihuthon Jesus. Ala didok Jesus do nasida: "Martua ma na pinaburuburu ni halak ala ni hatigoran, ai di nasida do harajaon banua ginjang i!." Jadi hatuaon do di halak Kristen molo dipaburuburu halak ala ni hatigoran, ndada ala ni na mangulahon hajahaton, manang haributon. Dimulana i sai dipaburuburu angka na so porsea do halak Kristen. Godang do na manahan di haporsuhon i, alai adong do deba na so manahan. Ndada holan na paburuburuhon manang mangalelei halak Kristen i, na so porsea i, alai dohot dohot do mangaleai dohot patubutubu ragam ni hata na roa. Molo masa na songon i unang menek manang mandele nasida, ai Kristus do na mandongani nasida, jala ndang marisuang pengorbanan nasida i, ai balga do upanasida di banuaginjang, ai di nasida do harajaon banuaginjang i.
__________________________
Evangelium: Mateus 5:1-12
1 Asa dung diida Jesus halak na sai torop i, nangkok ma Ibana tu sada tor jadi hundul ma disi; dung i didapothon angka siseanna ma Ibana.
2 Dung i marsoara ma Ibana mangajari nasida, ninna ma:
3 "Martua ma na pogos tondi, ai di nasida do harajaon banua ginjang i!
4 Martua ma na marsak roha, ai siapulon do nasida!
5 Martua ma na lambok roha, ai teanonnasida do tano on!
6 Martua ma na mauas male mida hatigoran, ai sipabosuron do nasida!
7 Martua ma na asi roha, ai siasian do nasida!
8 Martua ma parroha na ias, ai idaonasida do Debata!
9 Martua ma sibahen dame, ai goaron do nasida anak ni Debata!
10 Martua ma na pinaburuburu ni halak ala ni hatigoran, ai di nasida do harajaon banua ginjang i!.
11 Martua ma hamu, molo diinsahi halak hamu manang dipaburuburu manang dipatubutubu ragam ni hata na roa, na so tutu, dompak hamu ala ni Ahu!
12 Las ma rohamuna jala marolopolop, ai godang do umpamuna di banua ginjang i, ai songon i do dipaburuburu angka panurirang na jumolo sian hamu."
_________________________
Epistel: 5 Musa 33:24-29
24 Jala taringot tu Aser, ninna do: "Gumodang do pasupasu tu Aser sian tu angka anak na asing, ingkon halomoan ni angka hahaanggina ibana jala disornophon patna tu bagasan miak!
25 Bosi dohot tombaga angka ransangransangmu, songon ariarim ma hasonanganmi.
26 Ndang adong nanggo sada tudoshon Debata, ale bangso na tigor. Marsihundul Ibana di atas langit mambahen haluaon tu ho, jala di atas ombun parginjang jumujung habalgaonNa.
27 Langit i do inganan ni Debata sian mulamula sahali jala di banua tonga on do manggomgomi tanganNa saleleng ni lelengna. Ibana do antong mangonjar musum sian adopanmu jala ninna do: 'Siaphon ma i!'
28 Jadi marsonangsonang ma Israel maringan sasadasa; sai manatapnatap do mata ni Jakob tu tano hatubuan ni eme dohot anggur, sian angka langitna pe sai manetehi do nambur.
29 'Tuami, ale Israel! Tung ise ma songon ho? Ho do sada bangso na martua binahen ni Jahowa, Ibana do lombulombu ni hatuaonmu dohot podang ni hatimbulonmu. Ingkon mangunduk tu ho sogot angka musum; alai anggo ho ingkon ojakkononmu patmu di inganannasida angka na timbo i."