Senin, 05 Oktober 2026

RENUNGAN PSALMEN (MAZMUR 25: 15-22), SAI TONG DO MANGARANAP MATANGKU TU JAHOWA (MATAKU TETAP TERARAH KEPADA TUHAN)

 SAI TONG DO MANGARANAP MATANGKU TU JAHOWA (MATAKU TETAP TERARAH KEPADA TUHAN), 


                  Psalmem 25: 15-22


Horas ma di hita. Selamat Ari Minggu XVII dung Trinitatis (27 September 2026). Las ma rohanta marsomba tu Tuhanta, mamuji pasangaphon goar-Na, huhut tumangihon hata-Na sihangoluhononta. Disoarahon hata ni Debata tu tu hita sadarion, na dienet sian buku Psalmen 25: 15-22, asa sai tong mangaranap matanta tu Jahowa. Mangaranap lapatanna, màmereng dompak tu na dao. Jadi molo dipangido hata ni Debata na di turpuk on asa sai mangaranap matanta tu Jahowa marlapatan do i asa sai tadompakhon ngolunta hibul mamereng tu Jahowa. Tangiang ni sahalak na porsea do turpuk on, i ma si David, na manghilala sitaonon na bernit situtu, hira na tarpungjung ngoluna dihilala ndang adong dongan, dohot ala ni na marparungkilhon dokdok ni dosa na pasorathon rohana, alai tongtong ibana mandompakhon pamerengan dohot panghirimonna tu Jahowa. Ala ni adong manang piga na boi gabe jamita sihangoluhononta sian turpuk on, i ma:
1. Tadompakhon ma tongtong pamerenganta tu Debata.  Songon di David na patudoshon dirina, songon pat na hona jorat ni jorgong siala angka sitaonon na niadopanna, songon i do nang ngolunta, na tarjorat tu jorgong ni sibolis i. Ala ni jorgong ni sibolis i,  godang ma hita manaon na bernit di ngolunta di portibion. Ndang adong be dapot hasonangan di ngolunta. Godang ma angka masalah dohot hamaolon na taadopi. Ndang tarbahen hita be malua sian jorgong ni sibolis sian dirinta.  Dalan haluaon i ma  ingkon sai mangaranap ma matanta tu Jahowa mardongan panghirimon, ai holan Ibana  do na tuk paluahon patta sian jorgong ni dibolis i. On taulahon tontu marhite na pasahat sandok ngolunta tu Debata di bagasan tangiang. Marhite tangiang do hita pasahathon sandok na masa di ngolunta tu Debata. Di tongatonga ni portibi on, jotjot do ngolunta mangadopi ragam ni persoalan, hamaolon,  ragam ni angka na bernit, pangarupaon, na mambahen hita hira na tarhapit, manang tarjorgong. Angkup ni i, sipata boi hita manghilala hira na tarpunjung di ngoluon, ndang adong na mangantoi ngolunta, ala ganup halak nunga holan mamingkirhon dirina sandiri. Alai di situasi  na songon i  ma hita ndang jadi mandao sian Tuhan i. Ingkon sai tapajonok  ma dirinta tu Ibana, na rade tongtong paluahon hita sian hagogotanta. Marhite tangiang tapangido pangurupion, laho mangondihon hita. Laos domu tusi, tapando hasesaan ni dosanta, ai ala ni dosa i do umbahen jotjot humasusa hita di ngolunta on.
2.  Tapaunduk tongtong dirinta di bagasan haserepon diadopan ni Tuhanni. Dipapatar si David do saluhut na bernit ba niaena tu Tuhan i. Ndang adong na ditabunihon ibana, ai diboto ibana patar do i saluhutna di adopan ni Tuhan i. Panghilalaanna na punjung,  na hona tindas, na marungkil, dipasahat ibana tu Tuhan i di bagasan haserepon dohot unduk ni roha. Diokuhon ibana do nang hagaleonna, songon i dohot angka dosa na niulahonna, na so adong manang aha sipangasahononna di adopan ni Debata. Ala ni sandok ngoluna dipasahat ibana ma tu Debata, na dihaporseai jala dihirim rohana tuk paluahon ibana. On manogunogu hita asa ungkap rohanta mangokuhon hagaleon dohot hahuranganta tu Debata. Ndang adong manang aha na denggan na taulahon na boi pangasahononta tu Tuhan i. Ingkon tongtong do hita di bagasan unduk dohot serep ni roha mangido asi ni roha ni Debata.  Bulus dohot ias ni rohanta pasahathon sude na pasorathon rohanta di ngolu on,  ido na boi pahothon rohanta di bagasan habengeton laho managam pangurupion ni Tuhan i. Halak na di bagasan haporseaon dohot pos ni roha pasahathon ngoluna tu Tuhan i, ndang hea dipaila Tuhan i, luangan sambing so dapotan manang aha sian Tuhan i.
3. Tongtong manghaporseai Tuhan i nang pe di na masa hamaolon. Turpuk on tong do manogunogu hita asa tongtong manghaporsea i Tuhan i nang pe di na masa hamaolon na taadopi. Di na tarjou si David gabe raja gumomgom Israel, godang hamaolon diadopi sian angka na manghasogohon ibana. Dihasogohon raja Saul do ibana, di pangaradeon ni dirina gabe raja, ala dibereng raja Saul, ibana songon saingan na naeng mandabuhon ibana. Di sogo ni roha ni raja Saul i, pola manang piga hali disangkapi raja Saul naeng mamunu ibana, alai sai disundati Debata do sangkapna na jahat i. Songon i dung raja pe ibana, torop do halak na marsogo ni roha marnida ibana.  Alai di situasi na songon i ma ibana tongtong pasahathon sude ngoluna laho mangulahon harajaon i tu Debata Jahowa. Ndang ditabunihon ibana angka na borat na niadopanna tu Debata. Diangkui ibana do na mansai godang musu na manghasogohon ibana. On patuduhon tu hita, ngolu na sintong di adopan ni Debata, ndang malua sian godang tantangan dohot paraloan ni portibion. Ala ni i do asa songon si David hita, tongtong mangido pangarupion ni Tuhan i laho mangondihon hita. Jala si David sandiri, ndada holan dirina  dipangido ondihonon ni Debata, alai dohot do bangsona, i ma bangso Israel na ni rajaanna hatiha i. I ma patuduhon tanggung jawabna, tu bangso i,  na tu si ibana dipabangkit Debata gabe raja. Sian bulus ni roha dohot ibana mangido tu Debata asa dipalua Debata bangso-Na i sian hagogota. On ma tanggung jawab na mansai balga di ibana, songon raja, na so holan mamingkirhon dirina, alai tongtong do mamingkirhon bangso na nirajaanna i, asa dipalua Debata sian hagogotanna sudena. Ala ni molo dipangido ibana pe asa dipalua Debata dirina sian hagogotan rodi ragam ni na manosak ngoluna, ndada holan na ringkot di dirina na pinangudona i, alai na ringkot di haluaon ni bangso i do, ala dihilala ibana nunga menyatu dirina dohot bangso i. ***

_______________________________
Evangelium:  Psalmen 25:15-22
15 Sai tong do mangaranap matangku tu Jahowa, ai Ibana do mangenet tothu sian jorgong.
16 Sai dompakhon ma ahu, jala asi rohaM di ahu, ai punjung jala na dangol do ahu.
17 Lam ganda do hagogotan ni rohangku, sai palua ma ahu sian angka hasosahanhu.
18 Sai tatap ma dangolhon dohot ngaluthon, jala marpamuati ma rohaM di angka dosangku sudena.
19 Ida ma angka musungku, ai lan do nasida, jala hosomhosom pangarupaon dibahen nasida manghosom ahu.
20 Sai ramoti ma tondingki jala palua ahu, unang tung paurak ahu, ai marhaposan tu Ho do ahu.
21 Halidangon dohot hatigoran ma mangaramoti ahu, ai marhaporusan tu Ho do ahu.
22 Ale Debata, sai palua ma Israel sian angka hagogotanna sudena.
_________________________
Epistel:  Johannes 9:1-11
1 Dung i di na mamolus i Ibana, diida ma sada halak na mapitung tubu.
2 Gabe ninna angka siseanNa ma manungkun Ibana: "Ale Guru, ise do na mardosa, halak on do manang natorasna, umbahen na mapitung ibana tubu?"
3 Jadi dialusi Jesus ma: "Ndada ala ni dosana manang ala ni dosa ni natorasna; alai naeng gabe patar angka ulaon ni Debata di ibana.
4 Ingkon ulaonHu do ulaon ni na marsuru Ahu, saleleng arian; ai dung ro borngin, ndang tarbahen mangula disi manang ise.
5 Panondang ni portibi on do Ahu, tagan di portibi on Ahu."
6 Jadi dung didok songon i, ditijuri ma tano i mambahen gambo marhite sian ijurNa i, didalohon ma gambo i tu matana.
7 Dung i didok ma tu ibana: "Laho ma ho marsuap tu dano Siloa (na mandok: Na sinuru)" Jadi laho ma ibana marsuap, gabe marnida ma ibana mulak.
8 Dung i didok hombar bagasna ma ro di angka na marnida ibana najolo mangidoido: "Nda on do na somal hundul mangidoido?"
9Jadi adong ma deba na mandok: "Ibana do i."
Alai na deba mandok: :Ndangana, suman do ibana tusi." Didok ibana do: "Ahu do i."
10 Dung i ninna nasida ma: "Beha do hamumungkap ni matami?"
11 Jadi didok ma mangalusi: "Halak i na margoar Jesus, i do pauli gambo, didalohon ma i tu matangku, jadi disuru ahu marsuap tu dano Siloa; dung i laho ahu tusi marsuap, jadi marnida ma."

RENUNGAN TITUS 2: 1-10, PASANGAP DEBATA MARHITE SALUHUTNA. (MULIAKAN ALLAH DALAM SEGALA HAL)

 PASANGAP DEBATA MARHITE SALUHUTNA. (MULIAKAN ALLAH DALAM SEGALA HAL)

 
               Titus 2: 1-10

Horas ma di hita.  Selamat Ari Minggu XVIII dung Trinitatis (4 Oktober 2026). Las ma rohanta marsomba tu Tuhanta  mamuji pasangaphon goar-Na, huhut tumangihon hata-Na  sihangoluhononta. Disoarahon hata ni Debata do hita sadarion, na dienet sian Surat ni Apostel Paulus tu si Titus: 2: 1-10,  asa tapasangap Debata marhite saluhutna. Saluhutna na nidokna dison, ndada holan marhite angka ibadah, isara ni parmingguon, dohot angka partangiangan, alai dohot marhite  hata, ulaon ro di parange siganup ari di inganan pangulaon nang di tongatonga ni masyarakat pe. Turpuk on na ditujuhon tu si Titus, sahalak Gorik (na so Jahudi) alai nunga diajari jala ditogutogu si Paulus taringot tu ngolu hakristenon i.Dungi gabe dohot ma ibana ditogihon si Paulus donganna saulaon mamaritahon barita na uli i. Jala di ujungna gabe uluan ni huria ma ibana di pulo Kreta. Di surat parmàhanion ni si Paulus on, diarahon do si Titus , asa tangkas diajari jala ditogutogu ibana, sude halak Kristen ruas ni huria i, di sude horong  asa marparange na denggan hombar tu pangajarion kristen na sintong. Unang tarboanboan nasidà tu angka pangajarion na sala na so hombar tu barita na uli manang hata ni Debata naung niajarhon nasida. Unang tarela nasida tu angka poda niajarhon ni angka parpoda haliluon. Di turpuk on, dipaingot si Paulus si Titus, asa tangkas mangajarhon angka poda na tingkos, tu angka ama na tuatua, tu angka ina na tuatua, songon i dohot tu angka parompuan na poso dohot angka baoa na umposo, asa manghaholuhon parange na denggan, i ma angka parange na hombar tu ngolu hahristennon. Songon i ma nang angka anak somang ( hamba, parkarejo, karyawan) maradophon indukna. Ingkon sude halak Kristen i,  natuatua, naposo, ro di angka anak somang (parkarejo) pe,  boi pasangaphon Debata marhite ulaon, tanggung jawab siganup ari,  dohot parangena siganup ari di tongatonga ni portibion, manang di tongatonga ni masyarakat. Jadi ndada holan marhite panombaon (ibadah) secara ritual dohot seremonial di gsreja halak Kristen pasangap Debata, alai lumobi do marhite parange manang pangalaho siganup ari.
1. Siparangehonon ni baoa dohot parompuan na tuatua. Tu baoa (ama) na tuatua didok, naeng ma marroha na torang, daulat, toman, hisar marhaporseaon, marhaholong ni roha jala marbenget ni roha. Marroha na torang di terjemahan hata Indonesia didok do: "sederhana" na marharoroan sian hata Gorik "nafalios". Lapatan ni pandohan i, i ma na tau mangarajai manang mangendalihon diri. Hira dos do pangantusion ni i,  dohot marroha na torang songon na diterjemahan hata Batak i, i ma na tongtong torang rohana, ndang mura dipengaruhi hisaphisap manang hagiothagiot ni portibion, isara ni parmàbuhon ala ni siinumon na koras. Didok muse, ingkon na daulat roha do ama na tuatua. Na daulat roha,  di hata Infonesia didok, na "terhormat", lapatanna, na sai dipasangap halak ibana, ala sai denggan do pangalahona, ndang hea sisurahan . Dungi didok muse, ingkon toman rohana,  di hata Indonesia didok "bijaksana" na marharoroan sian hata Gorik "sofron", i ma na boi mamangke dohot mangendalihon  pingkiran na denggan, ndang muramura tarrimas, àla dipengaruhi perasan  manang emosi. Alai tongtong manat  di sude panghataion dohot tindakan. Dungi didok muse hisar marhaporseaon, lapatanna sehat haporseaonna. Aha pe na masa na niadopanna dohot na ro tu ngoluna, ndang mangganggu haporseaonna, gariada angka na masa i lam patoguhon haporseaonna do. Jala didok ndada holan marhaporseaon porlu hisar, alai ingkon dohot do hisar nang marholong dohot marbenget ni roha. Tongtong marholong ni roha tu saluhut halak so mardia imbar tu manang ise pe, jala marbenget ni roha molo masa angka siparungkilhononhon.
Tu parompuan na tuatua, marlangku do tong siparangehonon ni angka baoa na tuatua i. Alai, tamba ni i, didok: ingkon marparange na tama di na badia, unang panihasnihasi, unang hatagian di anggur, jala  ingkon sipodahon na denggan ma, lumobi tu angka na umposo.
Di son tarida tangkas disosohon tu  angka parompuan na  tuatua, ingkon mambahen tiruan di ngolu habadiaon tu angka anakhonna. Ndang jadi  manihasnihasi halak, manang pahatahatahon halak manang paroaroahon halak. Ndang jadi dirajai sipanganon dohot siinumon pamanganna, alai ingkon boi do tong mangorom dirina. Sandok ingkon boi mamodahon angka na denggan tu angka anakhonnna.. Ndada holan marhite hata mamodai, alai ingkon dohot do marhite paramge manang pangalaho siganup ari.
2. Siparangehon ni angka parompuan dohot baoa na poso. Dipaingot si Paulus siseanna si Titus di na manguluhon huria i, ingkon sai tangkas  mangapoi angka parompuan na poso ruas ni huria i, ingkon manghaholongi sinondukna dohot angka anakhonna. Marhite parange na songon  i ma boi nasida pauliulihon parsaripeon na togu. Domu tusi ma ingkon tangkas angka parompuan na poso, mamarangehon hatomanon, hapormanon, mangaringkoti ulaonna di bagas,  marbasabasa, marunduk ni roha maradophon hamulianna be, asa unang hona insak hata ni Debata, marhite parange nasida. Sian angka i saluhutna, tangkas do tugas dohot tanggung jawab na utama di angka parompuan na poso, i ma mangurus rumatanggana, dongan saripena dohot anakhonna. Ndada ulaon haleaon mangurus rumatangga, alai ulaon na balga do i. Ai dibagasan rumatangga i do ditopa haporseaon ni sude ruas ni rumatangga. Molo lemba angka ina mangurus rumatanggana, tontu  gabe marpanghorhon do i tu haporseaon dohot ngolu partondion ni pangisi ni rumatangga i. Di na mangulahon tanggungjawab i, ingkon mamarangehon parange na badia nasida,  i ma toman, porman, jala marunduk ni roha tu hamulianna.  Laos songon i do dipangido tu angka baoa manang ama na poso. Angka baoa naposo pe dipangido asa marhatomanon, boi mangarajai diri di sude parngoluonna, patuduhon pingkiran na ias, jala tongtong bertanggung jawab di ulaon dohot rumah tanggana.  Ingkon saurdot do ina dohot ama i di rumatangga, tongtong tiruan di holong ni roha nang tu angka anakhonna. I do na  pinaingothon ni apostel Paulus, asa sude angka ama pajongjonghon diri di sude angka ulaon na denggan, polin di pangajarion jala marhatomanon. Jadi ingkon sadalan do ama dohot ina di tongatonga ni keluarga i. Ndang boi baoa i manuntut ina dongan saripena ingkon sai unduk tu hamulianna, alai ingkon tangkas do baoa i manghaholongi dongan saripena, sian nasa rohana.
3. Siparangehonon ni anak somang maradophon indukna.  Na ginoaranna dison anak somang, i ma angka parkarejo, karyawan manang naposo manang hatoban  di sadasada keluarga. Di tingkion dihamham i do sude nang angka pegawai di lembaga pemerintagan nang swasta. Di mulana i, torop do halak Kristen marharoroan sian hatoban. Alai laos torop do nasida na dohot marbarita na uli, marhite parange dohot parulaonna na denggan dohot holong ni roha. Angka induk somangna (tuanna) torop do na tartait rohana tu hakristenon i, ala denggan ni parange dohot parulaon ni angka anak somang manang hatobanna i. Di turpukta on, dipaingot do angka anak somang i, asa tongtong mangulahon parange na denggan hombar tu pangajarion hakristenon na denggan. Didok di ay. 9-10: Dioloi angka anak somang ma indukna be, patupahon lomo ni rohana di na saluhutna; unang ma manggagai!  Unang ma mangahuti; dipatuduhon ma nasida haposan di sasude asa sandok marsangap poda ni Debata, Sipalua hita, dibahen. Diondolhon do dison, angka anak somang ingkon do:    pangoloi, ndang mangalo tu indukna, unang manggabusi, alai ingkon loyal jala bulus mangula ulaonna. Ingkon haposan manang boi dihaposi indukna ibana, jala martanggung jawab di ulaon na pinasahat ni  indukna. Marhite  sude ulaon dohot parange nasida siganup ari, marsangap ma poda ni Debata, Sipalua hajolmaon.
Sian sude sipaingot i tarida ma, paboa hapoeseaon ni halak Kristen, ndang diukur holan marhite aha dihatahon di gareja,  manang haringgason ro tu gareja, alai diukur sian sude parngoluon, di keluarga, di parsaoran tu dongan jolma, dohot habuluson mangula ulaon dohot tanggung-jawab siganup ari.***
___________________________
Evangelium:   Titus 2:1-10
1 Alai anggo ho, hatahon ma na domu tu poda na tingkos i:
2 Naeng ma marroha na torang angka na tuatua, daulat, toman, hisar marhaporseaon, marholong jala marbenget ni roha.
3 Songon i angka parompuan natuatua: Marparange na tama di na badia i, unang panihasnihasi, unang hatagian di anggur; angka sipodahon na denggan.
4 Naeng ma apoapoannasida angka parompuan na poso, manghaholongi sinondukna dohot anakhonna,
5 mamarangehon hatomanon, hapormanon, mangaringkoti ulaonna di bagas, marbasabasa, marunduk ni roha maradophon hamulianna be, unang hona insak hata ni Debata.
6 Laos songon i ma apoi baoa angka na umposo, asa marhatomanon.
7 Sandok pajongjong dirim tiruan di angka ulaon na denggan, polin di pangajarion, marhatomanon.
8 Naeng tingkos poda i, so tarsual, asa maila na mangalo i, ala so dapot na roa sidohononna maralohon hita.
9 Dioloi angka anak somang ma indukna be, patupahon lomo ni rohana di na saluhutna; unang ma manggagai!
10 Unang ma mangahuti; dipatuduhon ma nasida haposan di sasude asa sandok marsangap poda ni Debata, Sipalua hita, dibahen.
___________________.
Epistel:  Mika 4:1-5
1 Jadi masa ma sogot di ujung ni angka ari: Ojak ma dolok ni joro ni Jahowa di punsu ni angka dolok, jala huminsat sian angka robean, jadi marrongoman ma tu ibana angka bangso.
2 Jadi mardalan ma torop bangso parbegu, angka dohononnasida ma: Beta hita nangkok tu dolok ni Jahowa, dohot tu joro ni Debata ni si Jakkob, asa diajarhon tu hita angka dalanNa, jala mardalan hita di angka lapangNþa. Ai marharoroan sian Sion do patik i, jala hata ni Jahowa sian Jerusalem.
3 Jadi manguhum ma ibana di tongatonga ni torop angka bangso jala toruanna angka bangso bolon sahat ro di na dao; jadi patopahononnasida ma podangnasida bahen gigi, jala hujurnasida bahen sasabi. Ndang be sintahon ni bangso dompak bangso podang, jala ndang be guruhononnasida ruhut ni hamusuon.
4 Hundul be ma nasida di toru ni hau anggurna dohot di toru ni hau arana, jala ndang adong panonggoti, ai pamangan ni Jahowa Zebaot do na mandok i.
5 Ai saluhut angka bangso mardalani marhitehite goar ni debatana be, alai anggo hita mardalan marhitehite goar ni Jahowa Debatanta ro di saleleng ni lelengna.





















































































PASANGAP DEBATA MARHITE SALUHUTNA. (MULIAKAN ALLAH DALAM SEGALA HAL)
 
               Titus 2: 1-10

Horas ma di hita.  Selamat Ari Minggu XVIII dung Trinitatis (4 Oktober 2026). Las ma rohanta marsomba tu Tuhanta  mamuji pasangaphon goar-Na, huhut tumangihon hata-Na  sihangoluhononta. Disoarahon hata ni Debata do hita sadarion, na dienet sian Surat ni Apostel Paulus tu si Titus: 2: 1-10,  asa tapasangap Debata marhite saluhutna. Saluhutna na nidokna dison, ndada holan marhite angka ibadah, isara ni parmingguon, dohot angka partangiangan, alai dohot marhite  hata, ulaon ro di parange siganup ari di inganan pangulaon nang di tongatonga ni masyarakat pe. Turpuk on na ditujuhon tu si Titus, sahalak Gorik (na so Jahudi) alai nunga diajari jala ditogutogu si Paulus taringot tu ngolu hakristenon i.Dungi gabe dohot ma ibana ditogihon si Paulus donganna saulaon mamaritahon barita na uli i. Jala di ujungna gabe uluan ni huria ma ibana di pulo Kreta. Di surat parmàhanion ni si Paulus on, diarahon do si Titus , asa tangkas diajari jala ditogutogu ibana, sude halak Kristen ruas ni huria i, di sude horong  asa marparange na denggan hombar tu pangajarion kristen na sintong. Unang tarboanboan nasidà tu angka pangajarion na sala na so hombar tu barita na uli manang hata ni Debata naung niajarhon nasida. Unang tarela nasida tu angka poda niajarhon ni angka parpoda haliluon. Di turpuk on, dipaingot si Paulus si Titus, asa tangkas mangajarhon angka poda na tingkos, tu angka ama na tuatua, tu angka ina na tuatua, songon i dohot tu angka parompuan na poso dohot angka baoa na umposo, asa manghaholuhon parange na denggan, i ma angka parange na hombar tu ngolu hahristennon. Songon i ma nang angka anak somang ( hamba, parkarejo, karyawan) maradophon indukna. Ingkon sude halak Kristen i,  natuatua, naposo, ro di angka anak somang (parkarejo) pe,  boi pasangaphon Debata marhite ulaon, tanggung jawab siganup ari,  dohot parangena siganup ari di tongatonga ni portibion, manang di tongatonga ni masyarakat. Jadi ndada holan marhite panombaon (ibadah) secara ritual dohot seremonial di gsreja halak Kristen pasangap Debata, alai lumobi do marhite parange manang pangalaho siganup ari.
1. Siparangehonon ni baoa dohot parompuan na tuatua. Tu baoa (ama) na tuatua didok, naeng ma marroha na torang, daulat, toman, hisar marhaporseaon, marhaholong ni roha jala marbenget ni roha. Marroha na torang di terjemahan hata Indonesia didok do: "sederhana" na marharoroan sian hata Gorik "nafalios". Lapatan ni pandohan i, i ma na tau mangarajai manang mangendalihon diri. Hira dos do pangantusion ni i,  dohot marroha na torang songon na diterjemahan hata Batak i, i ma na tongtong torang rohana, ndang mura dipengaruhi hisaphisap manang hagiothagiot ni portibion, isara ni parmàbuhon ala ni siinumon na koras. Didok muse, ingkon na daulat roha do ama na tuatua. Na daulat roha,  di hata Infonesia didok, na "terhormat", lapatanna, na sai dipasangap halak ibana, ala sai denggan do pangalahona, ndang hea sisurahan . Dungi didok muse, ingkon toman rohana,  di hata Indonesia didok "bijaksana" na marharoroan sian hata Gorik "sofron", i ma na boi mamangke dohot mangendalihon  pingkiran na denggan, ndang muramura tarrimas, àla dipengaruhi perasan  manang emosi. Alai tongtong manat  di sude panghataion dohot tindakan. Dungi didok muse hisar marhaporseaon, lapatanna sehat haporseaonna. Aha pe na masa na niadopanna dohot na ro tu ngoluna, ndang mangganggu haporseaonna, gariada angka na masa i lam patoguhon haporseaonna do. Jala didok ndada holan marhaporseaon porlu hisar, alai ingkon dohot do hisar nang marholong dohot marbenget ni roha. Tongtong marholong ni roha tu saluhut halak so mardia imbar tu manang ise pe, jala marbenget ni roha molo masa angka siparungkilhononhon.
Tu parompuan na tuatua, marlangku do tong siparangehonon ni angka baoa na tuatua i. Alai, tamba ni i, didok: ingkon marparange na tama di na badia, unang panihasnihasi, unang hatagian di anggur, jala  ingkon sipodahon na denggan ma, lumobi tu angka na umposo.
Di son tarida tangkas disosohon tu  angka parompuan na  tuatua, ingkon mambahen tiruan di ngolu habadiaon tu angka anakhonna. Ndang jadi  manihasnihasi halak, manang pahatahatahon halak manang paroaroahon halak. Ndang jadi dirajai sipanganon dohot siinumon pamanganna, alai ingkon boi do tong mangorom dirina. Sandok ingkon boi mamodahon angka na denggan tu angka anakhonnna.. Ndada holan marhite hata mamodai, alai ingkon dohot do marhite paramge manang pangalaho siganup ari.
2. Siparangehon ni angka parompuan dohot baoa na poso. Dipaingot si Paulus siseanna si Titus di na manguluhon huria i, ingkon sai tangkas  mangapoi angka parompuan na poso ruas ni huria i, ingkon manghaholongi sinondukna dohot angka anakhonna. Marhite parange na songon  i ma boi nasida pauliulihon parsaripeon na togu. Domu tusi ma ingkon tangkas angka parompuan na poso, mamarangehon hatomanon, hapormanon, mangaringkoti ulaonna di bagas,  marbasabasa, marunduk ni roha maradophon hamulianna be, asa unang hona insak hata ni Debata, marhite parange nasida. Sian angka i saluhutna, tangkas do tugas dohot tanggung jawab na utama di angka parompuan na poso, i ma mangurus rumatanggana, dongan saripena dohot anakhonna. Ndada ulaon haleaon mangurus rumatangga, alai ulaon na balga do i. Ai dibagasan rumatangga i do ditopa haporseaon ni sude ruas ni rumatangga. Molo lemba angka ina mangurus rumatanggana, tontu  gabe marpanghorhon do i tu haporseaon dohot ngolu partondion ni pangisi ni rumatangga i. Di na mangulahon tanggungjawab i, ingkon mamarangehon parange na badia nasida,  i ma toman, porman, jala marunduk ni roha tu hamulianna.  Laos songon i do dipangido tu angka baoa manang ama na poso. Angka baoa naposo pe dipangido asa marhatomanon, boi mangarajai diri di sude parngoluonna, patuduhon pingkiran na ias, jala tongtong bertanggung jawab di ulaon dohot rumah tanggana.  Ingkon saurdot do ina dohot ama i di rumatangga, tongtong tiruan di holong ni roha nang tu angka anakhonna. I do na  pinaingothon ni apostel Paulus, asa sude angka ama pajongjonghon diri di sude angka ulaon na denggan, polin di pangajarion jala marhatomanon. Jadi ingkon sadalan do ama dohot ina di tongatonga ni keluarga i. Ndang boi baoa i manuntut ina dongan saripena ingkon sai unduk tu hamulianna, alai ingkon tangkas do baoa i manghaholongi dongan saripena, sian nasa rohana.
3. Siparangehonon ni anak somang maradophon indukna.  Na ginoaranna dison anak somang, i ma angka parkarejo, karyawan manang naposo manang hatoban  di sadasada keluarga. Di tingkion dihamham i do sude nang angka pegawai di lembaga pemerintagan nang swasta. Di mulana i, torop do halak Kristen marharoroan sian hatoban. Alai laos torop do nasida na dohot marbarita na uli, marhite parange dohot parulaonna na denggan dohot holong ni roha. Angka induk somangna (tuanna) torop do na tartait rohana tu hakristenon i, ala denggan ni parange dohot parulaon ni angka anak somang manang hatobanna i. Di turpukta on, dipaingot do angka anak somang i, asa tongtong mangulahon parange na denggan hombar tu pangajarion hakristenon na denggan. Didok di ay. 9-10: Dioloi angka anak somang ma indukna be, patupahon lomo ni rohana di na saluhutna; unang ma manggagai!  Unang ma mangahuti; dipatuduhon ma nasida haposan di sasude asa sandok marsangap poda ni Debata, Sipalua hita, dibahen. Diondolhon do dison, angka anak somang ingkon do:    pangoloi, ndang mangalo tu indukna, unang manggabusi, alai ingkon loyal jala bulus mangula ulaonna. Ingkon haposan manang boi dihaposi indukna ibana, jala martanggung jawab di ulaon na pinasahat ni  indukna. Marhite  sude ulaon dohot parange nasida siganup ari, marsangap ma poda ni Debata, Sipalua hajolmaon.
Sian sude sipaingot i tarida ma, paboa hapoeseaon ni halak Kristen, ndang diukur holan marhite aha dihatahon di gareja,  manang haringgason ro tu gareja, alai diukur sian sude parngoluon, di keluarga, di parsaoran tu dongan jolma, dohot habuluson mangula ulaon dohot tanggung-jawab siganup ari.***
___________________________
Evangelium:   Titus 2:1-10
1 Alai anggo ho, hatahon ma na domu tu poda na tingkos i:
2 Naeng ma marroha na torang angka na tuatua, daulat, toman, hisar marhaporseaon, marholong jala marbenget ni roha.
3 Songon i angka parompuan natuatua: Marparange na tama di na badia i, unang panihasnihasi, unang hatagian di anggur; angka sipodahon na denggan.
4 Naeng ma apoapoannasida angka parompuan na poso, manghaholongi sinondukna dohot anakhonna,
5 mamarangehon hatomanon, hapormanon, mangaringkoti ulaonna di bagas, marbasabasa, marunduk ni roha maradophon hamulianna be, unang hona insak hata ni Debata.
6 Laos songon i ma apoi baoa angka na umposo, asa marhatomanon.
7 Sandok pajongjong dirim tiruan di angka ulaon na denggan, polin di pangajarion, marhatomanon.
8 Naeng tingkos poda i, so tarsual, asa maila na mangalo i, ala so dapot na roa sidohononna maralohon hita.
9 Dioloi angka anak somang ma indukna be, patupahon lomo ni rohana di na saluhutna; unang ma manggagai!
10 Unang ma mangahuti; dipatuduhon ma nasida haposan di sasude asa sandok marsangap poda ni Debata, Sipalua hita, dibahen.
___________________.
Epistel:  Mika 4:1-5
1 Jadi masa ma sogot di ujung ni angka ari: Ojak ma dolok ni joro ni Jahowa di punsu ni angka dolok, jala huminsat sian angka robean, jadi marrongoman ma tu ibana angka bangso.
2 Jadi mardalan ma torop bangso parbegu, angka dohononnasida ma: Beta hita nangkok tu dolok ni Jahowa, dohot tu joro ni Debata ni si Jakkob, asa diajarhon tu hita angka dalanNa, jala mardalan hita di angka lapangNþa. Ai marharoroan sian Sion do patik i, jala hata ni Jahowa sian Jerusalem.
3 Jadi manguhum ma ibana di tongatonga ni torop angka bangso jala toruanna angka bangso bolon sahat ro di na dao; jadi patopahononnasida ma podangnasida bahen gigi, jala hujurnasida bahen sasabi. Ndang be sintahon ni bangso dompak bangso podang, jala ndang be guruhononnasida ruhut ni hamusuon.
4 Hundul be ma nasida di toru ni hau anggurna dohot di toru ni hau arana, jala ndang adong panonggoti, ai pamangan ni Jahowa Zebaot do na mandok i.
5 Ai saluhut angka bangso mardalani marhitehite goar ni debatana be, alai anggo hita mardalan marhitehite goar ni Jahowa Debatanta ro di saleleng ni lelengna.




































































































PASANGAP DEBATA MARHITE SALUHUTNA. (MULIAKAN ALLAH DALAM SEGALA HAL)
  
               Titus 2: 1-10

Horas ma di hita. Selamat Ari Minggu XVIII dung Trinitatis (4 Oktober 2026). Las ma rohanta marsomba tu Tuhanta mamuji pasangaphon goar-Na, huhut tumangihon hata-Na sihangoluhononta. Disoarahon hata ni Debata do hita sadarion, na dienet sian Surat ni Apostel Paulus tu si Titus: 2: 1-10, asa tapasangap Debata marhite saluhutna. Saluhutna na nidokna dison, ndada holan marhite angka ibadah, isara ni parmingguon, dohot angka partangiangan, alai dohot marhite hata, ulaon ro di parange siganup ari di inganan pangulaon nang di tongatonga ni masyarakat pe. Turpuk on na ditujuhon tu si Titus, sahalak Gorik (na so Jahudi) alai nunga diajari jala ditogutogu si Paulus taringot tu ngolu hakristenon i.Dungi gabe dohot ma ibana ditogihon si Paulus donganna saulaon mamaritahon barita na uli i. Jala di ujungna gabe uluan ni huria ma ibana di pulo Kreta. Di surat parmàhanion ni si Paulus on, diarahon do si Titus , asa tangkas diajari jala ditogutogu ibana, sude halak Kristen ruas ni huria i, di sude horong asa marparange na denggan hombar tu pangajarion kristen na sintong. Unang tarboanboan nasidà tu angka pangajarion na sala na so hombar tu barita na uli manang hata ni Debata naung niajarhon nasida. Unang tarela nasida tu angka poda niajarhon ni angka parpoda haliluon. Di turpuk on, dipaingot si Paulus si Titus, asa tangkas mangajarhon angka poda na tingkos, tu angka ama na tuatua, tu angka ina na tuatua, songon i dohot tu angka parompuan na poso dohot angka baoa na umposo, asa manghaholuhon parange na denggan, i ma angka parange na hombar tu ngolu hahristennon. Songon i ma nang angka anak somang ( hamba, parkarejo, karyawan) maradophon indukna. Ingkon sude halak Kristen i, natuatua, naposo, ro di angka anak somang (parkarejo) pe, boi pasangaphon Debata marhite ulaon, tanggung jawab siganup ari, dohot parangena siganup ari di tongatonga ni portibion, manang di tongatonga ni masyarakat. Jadi ndada holan marhite panombaon (ibadah) secara ritual dohot seremonial di gsreja halak Kristen pasangap Debata, alai lumobi do marhite parange manang pangalaho siganup ari. 
1. Siparangehonon ni baoa dohot parompuan na tuatua. Tu baoa (ama) na tuatua didok, naeng ma marroha na torang, daulat, toman, hisar marhaporseaon, marhaholong ni roha jala marbenget ni roha. Marroha na torang di terjemahan hata Indonesia didok do: "sederhana" na marharoroan sian hata Gorik "nafalios". Lapatan ni pandohan i, i ma na tau mangarajai manang mangendalihon diri. Hira dos do pangantusion ni i, dohot marroha na torang songon na diterjemahan hata Batak i, i ma na tongtong torang rohana, ndang mura dipengaruhi hisaphisap manang hagiothagiot ni portibion, isara ni parmàbuhon ala ni siinumon na koras. Didok muse, ingkon na daulat roha do ama na tuatua. Na daulat roha, di hata Infonesia didok, na "terhormat", lapatanna, na sai dipasangap halak ibana, ala sai denggan do pangalahona, ndang hea sisurahan . Dungi didok muse, ingkon toman rohana, di hata Indonesia didok "bijaksana" na marharoroan sian hata Gorik "sofron", i ma na boi mamangke dohot mangendalihon pingkiran na denggan, ndang muramura tarrimas, àla dipengaruhi perasan manang emosi. Alai tongtong manat di sude panghataion dohot tindakan. Dungi didok muse hisar marhaporseaon, lapatanna sehat haporseaonna. Aha pe na masa na niadopanna dohot na ro tu ngoluna, ndang mangganggu haporseaonna, gariada angka na masa i lam patoguhon haporseaonna do. Jala didok ndada holan marhaporseaon porlu hisar, alai ingkon dohot do hisar nang marholong dohot marbenget ni roha. Tongtong marholong ni roha tu saluhut halak so mardia imbar tu manang ise pe, jala marbenget ni roha molo masa angka siparungkilhononhon.
Tu parompuan na tuatua, marlangku do tong siparangehonon ni angka baoa na tuatua i. Alai, tamba ni i, didok: ingkon marparange na tama di na badia, unang panihasnihasi, unang hatagian di anggur, jala ingkon sipodahon na denggan ma, lumobi tu angka na umposo.
Di son tarida tangkas disosohon tu angka parompuan na tuatua, ingkon mambahen tiruan di ngolu habadiaon tu angka anakhonna. Ndang jadi manihasnihasi halak, manang pahatahatahon halak manang paroaroahon halak. Ndang jadi dirajai sipanganon dohot siinumon pamanganna, alai ingkon boi do tong mangorom dirina. Sandok ingkon boi mamodahon angka na denggan tu angka anakhonnna.. Ndada holan marhite hata mamodai, alai ingkon dohot do marhite paramge manang pangalaho siganup ari.
2. Siparangehon ni angka parompuan dohot baoa na poso. Dipaingot si Paulus siseanna si Titus di na manguluhon huria i, ingkon sai tangkas mangapoi angka parompuan na poso ruas ni huria i, ingkon manghaholongi sinondukna dohot angka anakhonna. Marhite parange na songon i ma boi nasida pauliulihon parsaripeon na togu. Domu tusi ma ingkon tangkas angka parompuan na poso, mamarangehon hatomanon, hapormanon, mangaringkoti ulaonna di bagas, marbasabasa, marunduk ni roha maradophon hamulianna be, asa unang hona insak hata ni Debata, marhite parange nasida. Sian angka i saluhutna, tangkas do tugas dohot tanggung jawab na utama di angka parompuan na poso, i ma mangurus rumatanggana, dongan saripena dohot anakhonna. Ndada ulaon haleaon mangurus rumatangga, alai ulaon na balga do i. Ai dibagasan rumatangga i do ditopa haporseaon ni sude ruas ni rumatangga. Molo lemba angka ina mangurus rumatanggana, tontu gabe marpanghorhon do i tu haporseaon dohot ngolu partondion ni pangisi ni rumatangga i. Di na mangulahon tanggungjawab i, ingkon mamarangehon parange na badia nasida, i ma toman, porman, jala marunduk ni roha tu hamulianna. Laos songon i do dipangido tu angka baoa manang ama na poso. Angka baoa naposo pe dipangido asa marhatomanon, boi mangarajai diri di sude parngoluonna, patuduhon pingkiran na ias, jala tongtong bertanggung jawab di ulaon dohot rumah tanggana. Ingkon saurdot do ina dohot ama i di rumatangga, tongtong tiruan di holong ni roha nang tu angka anakhonna. I do na pinaingothon ni apostel Paulus, asa sude angka ama pajongjonghon diri di sude angka ulaon na denggan, polin di pangajarion jala marhatomanon. Jadi ingkon sadalan do ama dohot ina di tongatonga ni keluarga i. Ndang boi baoa i manuntut ina dongan saripena ingkon sai unduk tu hamulianna, alai ingkon tangkas do baoa i manghaholongi dongan saripena, sian nasa rohana.
3. Siparangehonon ni anak somang maradophon indukna. Na ginoaranna dison anak somang, i ma angka parkarejo, karyawan manang naposo manang hatoban di sadasada keluarga. Di tingkion dihamham i do sude nang angka pegawai di lembaga pemerintagan nang swasta. Di mulana i, torop do halak Kristen marharoroan sian hatoban. Alai laos torop do nasida na dohot marbarita na uli, marhite parange dohot parulaonna na denggan dohot holong ni roha. Angka induk somangna (tuanna) torop do na tartait rohana tu hakristenon i, ala denggan ni parange dohot parulaon ni angka anak somang manang hatobanna i. Di turpukta on, dipaingot do angka anak somang i, asa tongtong mangulahon parange na denggan hombar tu pangajarion hakristenon na denggan. Didok di ay. 9-10: Dioloi angka anak somang ma indukna be, patupahon lomo ni rohana di na saluhutna; unang ma manggagai! Unang ma mangahuti; dipatuduhon ma nasida haposan di sasude asa sandok marsangap poda ni Debata, Sipalua hita, dibahen. Diondolhon do dison, angka anak somang ingkon do: pangoloi, ndang mangalo tu indukna, unang manggabusi, alai ingkon loyal jala bulus mangula ulaonna. Ingkon haposan manang boi dihaposi indukna ibana, jala martanggung jawab di ulaon na pinasahat ni indukna. Marhite sude ulaon dohot parange nasida siganup ari, marsangap ma poda ni Debata, Sipalua hajolmaon.
Sian sude sipaingot i tarida ma, paboa hapoeseaon ni halak Kristen, ndang diukur holan marhite aha dihatahon di gareja, manang haringgason ro tu gareja, alai diukur sian sude parngoluon, di keluarga, di parsaoran tu dongan jolma, dohot habuluson mangula ulaon dohot tanggung-jawab siganup ari.***
___________________________
Evangelium: Titus 2:1-10 
1 Alai anggo ho, hatahon ma na domu tu poda na tingkos i:
2 Naeng ma marroha na torang angka na tuatua, daulat, toman, hisar marhaporseaon, marholong jala marbenget ni roha.
3 Songon i angka parompuan natuatua: Marparange na tama di na badia i, unang panihasnihasi, unang hatagian di anggur; angka sipodahon na denggan.
4 Naeng ma apoapoannasida angka parompuan na poso, manghaholongi sinondukna dohot anakhonna,
5 mamarangehon hatomanon, hapormanon, mangaringkoti ulaonna di bagas, marbasabasa, marunduk ni roha maradophon hamulianna be, unang hona insak hata ni Debata.
6 Laos songon i ma apoi baoa angka na umposo, asa marhatomanon.
7 Sandok pajongjong dirim tiruan di angka ulaon na denggan, polin di pangajarion, marhatomanon.
8 Naeng tingkos poda i, so tarsual, asa maila na mangalo i, ala so dapot na roa sidohononna maralohon hita.
9 Dioloi angka anak somang ma indukna be, patupahon lomo ni rohana di na saluhutna; unang ma manggagai!
10 Unang ma mangahuti; dipatuduhon ma nasida haposan di sasude asa sandok marsangap poda ni Debata, Sipalua hita, dibahen. 
___________________.
Epistel: Mika 4:1-5 
1 Jadi masa ma sogot di ujung ni angka ari: Ojak ma dolok ni joro ni Jahowa di punsu ni angka dolok, jala huminsat sian angka robean, jadi marrongoman ma tu ibana angka bangso.
2 Jadi mardalan ma torop bangso parbegu, angka dohononnasida ma: Beta hita nangkok tu dolok ni Jahowa, dohot tu joro ni Debata ni si Jakkob, asa diajarhon tu hita angka dalanNa, jala mardalan hita di angka lapangNþa. Ai marharoroan sian Sion do patik i, jala hata ni Jahowa sian Jerusalem.
3 Jadi manguhum ma ibana di tongatonga ni torop angka bangso jala toruanna angka bangso bolon sahat ro di na dao; jadi patopahononnasida ma podangnasida bahen gigi, jala hujurnasida bahen sasabi. Ndang be sintahon ni bangso dompak bangso podang, jala ndang be guruhononnasida ruhut ni hamusuon.
4 Hundul be ma nasida di toru ni hau anggurna dohot di toru ni hau arana, jala ndang adong panonggoti, ai pamangan ni Jahowa Zebaot do na mandok i.
5 Ai saluhut angka bangso mardalani marhitehite goar ni debatana be, alai anggo hita mardalan marhitehite goar ni Jahowa Debatanta ro di saleleng ni lelengna.



















































































































.